پیام ویژه - تسنیم /یک رسانه غربی با استناد به اظهارات کارشناسان، اروپا را در مسیر وابستگی گازی به آمریکا ارزیابی کرد.
روزنامه تاگس شاو در مطلبی اروپا را در مسیر وابستگی گازی به آمریکا ارزیابی کرده و نوشت: کشورهای جنوب شرقی اروپا در حال ساخت یک سیستم خط لوله برای توزیع گاز در سراسر قاره به منظور استقلال از روسیه هستند. در این میان ایالات متحده آمریکا، به عنوان صادرکننده اصلی گاز طبیعی مایع، نیز برای مشارکت در این پروژه ابراز علاقه کرده است. در اینجا این پرسش مطرح است که آیا این امر تهدیدی برای یک وابستگی جدید برای اروپا است؟
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در طول سفر اخیر خود به آتن، پایتخت یونان درباره موضوعات زیادی از جمله مهاجرت گسترده، تروریسم و زمینه های دفاعی صحبت کرده و در مقابل آکروپولیس، به ریشه‌های تمدن غرب اشاره کرد.
اما به اعتقاد اینو آفنتولی، کارشناس سیاست خارجی در اندیشکده الیمپ مستقر در آتن، یک موضوع بیش از همه در سفر روبیو برجسته بود.
اینو آفنتولی در این باره گفت: «من معتقدم که این سفر علاقه دولت ایالات متحده، به ویژه در بخش انرژی را تأیید کرد. سوال این است که ایالات متحده چگونه قصد دارد حمل و نقل و توزیع گاز طبیعی مایع خود را به اروپا از طریق به اصطلاح کریدور عمودی گسترش دهد.»
کریدور عمودی شبکه‌ای از خطوط لوله است که قرار است گاز را از یونان، از طریق بلغارستان و رومانی، به اوکراین منتقل کند. دلیل این امر آن است که اتحادیه اروپا قصد دارد حداکثر تا نوامبر 2027 واردات گاز روسیه را به طور کامل متوقف کند.
این ضرر پیش‌بینی‌شده، پویایی‌ای را تشدید کرده است که گریبان شرکت‌های گاز، کشتیرانی و سیاستمداران در سراسر جنوب شرقی اروپا را گرفته است و منتقدان هشدار می‌دهند که می‌تواند منجر به ایجاد زیرساخت‌های جدید سوخت فسیلی شود که حتی ممکن است نیازی به آنها نباشد.
از سوی دیگر، کیریاکوس میتسوتاکیس، نخست وزیر یونان، تأکید می‌کند که یونان پس از آنکه قبلاً «در حاشیه سیستم انرژی اروپا» بود، حالا به «بازیگر اصلی در جنوب شرقی اروپا» تبدیل شده است.
کریدور عمودی قرار است یونان را به دروازه اصلی گاز طبیعی مایع (LNG)، عمدتاً از ایالات متحده آمریکا، تبدیل کند. این کشور در حال حاضر دو ترمینال LNG دارد و چهار ترمینال دیگر نیز اعلام شده یا در مراحل برنامه‌ریزی هستند، اگرچه مشخص نیست کدام یک از این ترمینال‌ها واقعاً ساخته خواهند شد.
این پویایی توسط تهاجم انرژی ایالات متحده در منطقه هدایت می‌شود. برای اولین بار در دهه‌های گذشته، یونان قصد دارد حفاری اکتشافی برای گاز طبیعی در سواحل غربی خود را از سر بگیرد.
اکسون موبیل، غول نفتی ایالات متحده و همچنین شرکت نفتی آمریکایی شورون، که در پروژه‌های حفاری برنامه‌ریزی شده، مانند پروژه‌های جنوب کرت، شرکت می‌کند، در این امر دخیل هستند.
کیمبرلی گیلفویل، سفیر آمریکا در یونان، در ماه‌های اخیر به منطقه سفر کرده و قراردادهایی را با شرکت‌های آمریکایی ترویج داده است. گیلفویل گفته است که آمریکا علاقه زیادی به سرمایه‌گذاری در یونان دارد.
میکالیس ماتیولاکیس، کارشناس انرژی از اندیشکده الیمپ، در این باره گفته است که این فقط به یک خط لوله واحد اشاره ندارد.
وی می گوید:«این یک سیستم کامل از خطوط لوله است و بخش عمده‌ای از آنچه در حال حاضر ساخته می‌شود، عمدتاً شامل ارتقاء و بخش‌های جدید خط لوله و همچنین خطوط اتصال بین کشورها است.»
ماتیولاکیس از یک موقعیت برد-برد صحبت می‌کند. وی در این باره می گوید: منافع اروپا و آمریکا در حال حاضر در این زمینه همسو است. علاوه بر این، گاز طبیعی برای مدت طولانی مورد نیاز خواهد بود زیرا گذار انرژی هنوز به اندازه کافی پیشرفت نکرده است. اروپا به امنیت انرژی نیاز دارد.
از طرفی نیکوس مانتزاریس، تحلیلگر ارشد اندیشکده یونانی «گرین تنک»، کریدور عمودی را به طور متفاوتی ارزیابی می‌کند. وی آن را «بیش از حد بزرگ و گران» می‌داند.
مانتزاریس پیش‌بینی می‌کند که تقاضای گاز در درازمدت کاهش یابد و همچنین به هزینه‌های بالای LNG اشاره می‌کند. این متخصص از برنامه‌های دولت یونان به عنوان برنامه‌هایی مبهم و غیرشفاف انتقاد می‌کند.
آنا ماریا یالر-ماکارویچ از موسسه بین‌المللی اقتصاد انرژی و تحلیل مالی معتقد است که به جای سرمایه‌گذاری در برق‌رسانی از طریق کریدور عمودی، باید در حوزه‌هایی مانند ادغام منطقه‌ای شبکه‌های برق سرمایه‌گذاری شود. او معتقد است که آینده در همین حوزه نهفته است.
وی همچنین به یک مشکل دیگر اشاره می‌کند. آنا ماریا یالر-ماکارویچ تاکید کرد که در ماه‌های اوت و سپتامبر، حدود 70 درصد از کل واردات LNG به اتحادیه اروپا از ایالات متحده تأمین می‌شد. به گفته وی نگرانی این است که به جای تنوع‌بخشی، اتحادیه اروپا از یک وابستگی، یعنی به روسیه، به وابستگی دیگری، این بار به ایالات متحده، روی آورد.
با این همه حداقل در دولت یونان، تصمیم‌گیرندگان همکاری نزدیک با ایالات متحده آمریکا را مشکل‌ساز نمی‌بینند. برعکس، در حالی که روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، در آتن از اتحاد تاریخی با یونان صحبت کرد، همتای یونانی او، گیورگوس گراپتریتیس، گفت که مشارکت یونان و آمریکا هرگز تا این حد قوی، عمیق و متحد نبوده است.