پیام ویژه - دنیای اقتصاد /متن پیش رو در دنیای اقتصاد منتشر شده و بازنشرش در آخرین خبر به معنای تاییدش نیست
هنگامی که حسنی مبارک، دیکتاتور مصر، در جریان اعتراضات بهار عربی در سال۲۰۱۱ از قدرت به زیر کشیده شد، سقوط او امواج شوکه‌کننده‌ای را در سراسر خاورمیانه ایجاد کرد. این رویداد همچنین به تغییر چهره منچسترِ مدرن کمک کرد. شاید بپرسید چرا؟ محمد مرسی، جانشین مبارک و از رهبران اخوان‌المسلمین، دشمن قسم‌خورده امارات بود؛ کشوری که حاکمانش از پیشروی اسلام‌گراییِ مرسی بیم داشتند. امارات به‌عنوان یک متحد کلیدی غرب، معتقد [و البته نگران] بود که دولت دیوید کامرون در بریتانیا موضعی قوی در برابر اخوان‌المسلمین ندارد و به وزیران بریتانیایی هشدار داد که اگر اقدامی نکنند، ممکن است قراردادهای تسلیحاتی چند‌میلیارد پوندی را لغو کند.
«جاش‌هالیدی» در گزارش دیروز یکشنبه در گاردین نوشت، یک واحد مخفی در وایت‌هال (دولت بریتانیا) به سرعت تاسیس شد تا امارات ثروتمند را در کنار خود نگه دارد. در جلسات خصوصی که بعدها توسط روزنامه گاردین فاش شد، قراردادهای سرمایه‌گذاری پرسودی به آنها پیشنهاد شد. یکی از این توافق‌ها قرار بود مالکیت کنونی باشگاه فوتبال «منچستر سیتی» توسط ابوظبی را به سهمی بسیار عمیق‌تر در خود شهر منچستر تبدیل کند. پانزده سال پس از انقلاب مصر، تحلیل گاردین نشان می‌دهد که میزان زمین‌ها و املاک تحت تملک دولت امارات یا سازندگان اماراتی در منچستر طی دهه گذشته افزایشی چشم‌گیر داشته است؛ به‌طوری‌که در اوج خود در سال۲۰۲۳، به وسعت فعلی ۲۶۰ زمین فوتبال رسیده است.
شیخ منصور بن‌زاید آل‌نهیان، مالک منچستر سیتی، سبد سرمایه‌گذاری گسترده‌ای را در خارج از این باشگاه ایجاد کرده است؛ از جمله بزرگ‌ترین سالن سرپوشیده بریتانیا، یک هتل «مجللِ رده‌بالا» که ماه گذشته افتتاح شد، مجموعه‌ای از مجتمع‌های آپارتمانی و سرمایه‌گذاری در تحقیقات دانشگاهی در سطح جهانی از طریق شرکتی که توسط «خلدون المبارک»، مدیرعامل منچستر سیتی اداره می‌شود. رسوایی تخلفات مالی منچستر سیتی، نوری بر نفوذ گسترده‌تر ابوظبی در این شهر تابانده است؛ شهری که رشد آن به دستیابی اندی برنهام به قدرت کمک کرد. ۱۰سال پیش، دیدن آب لجن‌آلود کانال «روچدیل» نشانه‌ای بود از اینکه بیش از حد از محله سرزنده «نورثرن کوارتر» منچستر دور شده‌اید و باید برگردید. اما اکنون، نوشیدن و غذاخوردن در این منطقه طرفداران زیادی پیدا کرده است. این تحول در تابستان۲۰۱۳ آغاز شد؛ زمانی که دولت دیوید کامرون برای کاهش تنش‌ها با امارات، از شورای شهر منچستر خواست سه پیشنهاد سرمایه‌گذاری برای این کشور بسیار ثروتمند تهیه کند.
یکی از این موارد به قراردادی یک‌میلیارد پوندی به نام «منچستر لایف» منجر شد که بر اساس آن، شورا بخش ممتازی از زمین‌های مرکز شهر را در ازای ۵میلیون پوند به ابوظبی فروخت تا ۶۰۰۰ خانه بسازد؛ البته به همراه حق‌تقدم خرید در پروژه‌های دیگر. «ریچارد لیس»، رهبر وقت شورای شهر منچستر، به گاردین گفت: «این یک قرارداد با میانجی‌گری دولت بریتانیا بود و ما آشکارا به دنبال سرمایه‌گذاری بسیار چشم‌گیری برای طرحی بودیم که در مجموع یک‌میلیارد پوند ارزش داشت.» با این حال، تنها ۲۰۳۹ خانه توسط «منچستر لایف» تحویل داده شد. با پنج دقیقه پیاده‌روی از آپارتمان‌های جدید ساخته‌شده توسط ابوظبی به شبستان یک کلیسای متودیست سابق می‌رسید که پر از مواد غذایی اضطراری برای ساکنان خیابان‌های اطراف است. مسیر پیاده‌روی کوتاه تا «ورزشگاه اتحاد»، از برخی از فقیرترین مناطق در انگلستان می‌گذرد. این موضوع ناگزیر باعث رنجش می‌شود. کارشناسان می‌گویند، وقتی این تضادها در برابر چشمان شماست و در دوران بحران هزینه زندگی رخ می‌دهد، بالقوه می‌تواند به ناآرامی منجر شود. این یک نگرانی واقعی است. «آلن گود»، یک عضو لیبرال دموکرات شورای شهر برای منطقه آنکوتس و بسویک، گفت: «مردم تمام این شکاف‌های فرهنگی را که در قالب مسکن و مسائل روزمره پیرامون پارکینگ نمایان می‌شود، با پوست و استخوان حس می‌کنند. ساکنان به من می‌گویند که به برج‌های شیک جدید نگاه می‌کنند و حسرتی در وجودشان شکل می‌گیرد که آنها از مزایایی که منچستر از آن بهره‌مند می‌شود، سهمی ندارند.»
دکتر «مت استالرد»، پژوهشگر کالج دانشگاهی لندن، گفت میان شهرت ملی شهر و واقعیت زندگی بسیاری از مردم در این شهر، یک گسست آزاردهنده وجود دارد: «اگر به مرکز منچستر و تمام آسمان‌خراش‌ها نگاه کنید و در هر جهتی یک مایل و نیم یا دو مایل دور شوید، ناگهان در برخی از محروم‌ترین محله‌ها قرار می‌گیرید. در آنکوتس، خط جدایی پولدار بودن و پولدار نبودن بسیار شفاف است.» با این حال، به نظر می‌رسید در رابطه با روابط بلندمدت شورا با مالکان منچستر سیتی، شفافیت چندانی وجود نداشته است. در دسامبر ۲۰۱۵، شورا یک «موافقت‌نامه همکاری» ۱۰ ساله با ابوظبی امضا کرد که به این امیرنشین حق‌تقدم در خرید زمین‌های نزدیک به مرکز شهر را می‌داد. یک مشاور املاک گفت: «این جانبداری آشکار در مقیاسی عظیم است که بوی تعفن می‌دهد.» تمام این املاک که اکنون ارزشی حدود ۳۵۰میلیون پوند دارند، از طریق شرکت‌های تابعه مستقر در جرسی متعلق به شیخ منصور هستند و این فرد فوق‌العاده ثروتمند اماراتی، اجاره‌های پرداخت‌شده توسط صدها جوان غالبا شاغل را که در آنجا زندگی می‌کنند، دریافت می‌کند.
در سال ۲۰۱۷، سه سال پس از نخستین قرارداد ابوظبی و در همان سالی که برنهام به‌عنوان شهردار منچستر بزرگ انتخاب شد، رهبران شورا دست به یک قمار بزرگ دیگر زدند. آنها ۴۲میلیون پوند برای یک پارک متروکه در مجاورت پروژه یک‌میلیارد پوندی «منچستر لایف» پرداخت کردند؛ معامله‌ای که در آن زمان بزرگ‌ترین خرید زمین در تاریخ مرکز شهر منچستر توصیف شد. قیمت این زمین به ازای هر جریب، دست‌کم شش برابر بیشتر از زمین مجاور بود که به قیمت ۵میلیون پوند به شیخ منصور فروخته شده بود و بعدها به‌عنوان خانه دائمی آینده «داونینگ‌استریتِ شمالِ» برنهام شناسایی شد. پروفسور جاناتان سیلور، پژوهشگر دانشگاه شفیلد که قرارداد «منچستر لایف» را مطالعه و تحلیل کرده است، گفت خرید فزاینده زمین و ملک توسط اماراتی‌ها «نگرانی‌های عمده‌ای را درباره شکنندگی مدل منچستر و اتکای آن به جذب جریان‌های مالی بین‌المللی، به هر قیمتی» ایجاد می‌کند. سیلور گفت در صورتی که شیخ منصور در سایه رسوایی تخلفات مالی مجبور به فروش منچسترسیتی شود یا خودش چنین تصمیمی بگیرد «پرسش‌های فوری» درباره سرنوشت صدها خانه در پروژه‌های منچستر لایف وجود دارد.